Przestrzeń dobrostanu – dobra praktyka ze Szkoły Podstawowej nr 64 w Bydgoszczy
Przestrzeń dobrostanu – dobra praktyka ze Szkoły Podstawowej nr 64 w Bydgoszczy
Jak stworzyć w szkole przestrzeń, która odpowiada na potrzeby uczniów, wspiera ich dobrostan, pomaga w regulacji emocji, a jednocześnie staje się naturalnym elementem codziennego życia szkoły? Odpowiedzi na to pytanie poszukiwała Szkoła Podstawowa nr 64 w Bydgoszczy, realizując projekt Erasmus+ „Zdrowy, szczęśliwy uczeń i nauczyciel receptą na sukces w wychowaniu i edukacji”.
Międzynarodowe doświadczenia i wiedza zdobyta przez nauczycieli podczas zagranicznych mobilności stały się punktem wyjścia do stworzenia rozwiązań odpowiadających na realne potrzeby społeczności szkolnej. Jednym z najważniejszych rezultatów projektu jest Sala Kreatywnych Przerw – wielofunkcyjna przestrzeń dobrostanu, w której uczniowie mogą odpocząć od nadmiaru bodźców, wyciszyć się, zregenerować, ale także rozwijać kreatywność i spędzać czas w sposób aktywny i wartościowy.
To przykład dobrej praktyki pokazującej, jak doświadczenia zdobyte w ramach programu Erasmus+ można przełożyć na trwałe zmiany w codziennym funkcjonowaniu szkoły. Co ważne, działania podjęte w SP nr 64 nie ograniczyły się do stworzenia jednej sali – stały się początkiem szerszego podejścia do budowania kultury dobrostanu, obejmującego uczniów, nauczycieli i rodziców.
Zapraszamy do poznania rozwiązań wypracowanych w SP nr 64 w Bydgoszczy – inspiracji, które pokazują, że troska o dobrostan może być integralną częścią edukacji, a nawet niewielkie zmiany w przestrzeni i organizacji pracy mogą przynieść znaczące efekty dla całej społeczności szkolnej.
Artykuł wypracowany przez nauczycieli koordynujących projekt:
Przestrzeń dobrostanu – dobre praktyki wypracowane w projekcie Erasmus+
Współczesna szkoła staje dziś przed wyzwaniem nie tylko skutecznego nauczania, ale również systemowego wspierania dobrostanu psychicznego uczniów i nauczycieli. Coraz częściej zauważamy, że wysoki poziom stresu, przebodźcowanie oraz trudności w regulacji emocji wpływają zarówno na funkcjonowanie uczniów, jak i efektywność procesu dydaktycznego. Odpowiedzią na te potrzeby mogą być działania oparte na sprawdzonych rozwiązaniach edukacyjnych oraz doświadczeniach zdobywanych w międzynarodowych projektach.
Taką możliwość stworzył naszej szkole projekt Erasmus+ "Zdrowy, szczęśliwy uczeń i nauczyciel receptą na sukces w wychowaniu i edukacji”, w ramach którego trzynastu nauczycieli uczestniczyło w pięciu zagranicznych kursach poświęconych dobrostanowi, edukacji włączającej oraz nowoczesnym metodom pracy z uczniami. Szkolenia obejmowały zagadnienia związane z mindfulness, technikami relaksacji, profilaktyką stresu, arteterapią oraz edukacją outdoorową. Ich celem było wyposażenie nauczycieli w praktyczne narzędzia wspierające rozwój społeczny i emocjonalny uczniów oraz budowanie przyjaznego środowiska szkolnego.
Zdobyte kompetencje nie pozostały jedynie inspiracją. Stały się podstawą do opracowania i wdrożenia szeregu rozwiązań, które obecnie funkcjonują jako element codziennego życia szkoły.
Sala Kreatywnych Przerw – przestrzeń wspierająca dobrostan
Jednym z najważniejszych rezultatów projektu było stworzenie Sali Kreatywnych Przerw – miejsca przeznaczonego dla uczniów potrzebujących odpoczynku od hałasu i nadmiaru bodźców.Jest to wielofunkcyjna strefa relaksu oraz strefa aktywności w naszej szkole dostępna dla naszych uczniów na codziennych przerwach.
Sala została wyposażona dzięki środkom programu Erasmus+ oraz wsparciu Rady Rodziców. Powstała przestrzeń umożliwiająca zarówno wyciszenie, jak i twórcze spędzanie czasu.
Do dyspozycji uczniów znajdują się:
- strefa relaksu z dużymi pufami,
- czytelnia wielojęzykowa,
- kawiarenka gier planszowych,
- regał bookcrossingowy,
- stanowiska do działań plastycznych i arteterapeutycznych.
Podczas przerw prowadzone są krótkie aktywności wspierające regulację emocji i koncentrację, m.in.:
- ćwiczenia Brain Gym (Gimnastyka Mózgu),
- trening uważności (mindfulness),
- krótkie medytacje,
- ćwiczenia oddechowe,
- techniki pozytywnego myślenia,
- działania z zakresu arteterapii.
Wyposażenie wspierające regulację emocji
Dzięki realizacji projektu sala została doposażona w pomoce wykorzystywane zarówno podczas zajęć indywidualnych, jak i pracy z całymi zespołami klasowymi.
Zakupiono między innymi:
- domek wyciszenia,
- kołdry obciążeniowe,
- pomoce sensoryczne (gniotki antystresowe, materiały manipulacyjne),
- piasek magnetyczny,
- zestawy do malowania na wodzie,
- materiały do arteterapii,
- ścieżkę sensoryczną,
- sprzęt do odtwarzania muzyki relaksacyjnej,
- lampki sprzyjające relaksacji,
- dyfuzory zapachowe z olejkami eterycznymi sprzyjającymi odprężeniu.
Pomoce te wykorzystywane są jako wsparcie uczniów przeżywających silne emocje, mających trudności z koncentracją lub potrzebujących krótkiej przerwy regulacyjnej. W realizacji naszych działań wspiera nas pies terapeutyczny, który odwiedza naszą salkę dwa razy w tygodniu. Jego obecność sprzyja budowaniu poczucia bezpieczeństwa, wspiera rozwój emocjonalny uczniów oraz pozytywnie wpływa na atmosferę w szkole. Z powodzeniem korzystają z nich również nauczyciele podczas zajęć wychowawczych, indywidualnych rozmów oraz pracy z uczniami o specjalnych potrzebach edukacyjnych.
Efekty wykraczające poza projekt
Realizacja projektu Erasmus+ zaowocowała również wdrożeniem innych działań służących budowaniu kultury dobrostanu w szkole. Powstała terapeutyczna sala wyciszenia, ogródek sensoryczny, publikacja dla rodziców poświęcona wspieraniu zdrowia psychicznego dzieci, prowadzone są szkolenia i interwizje dla nauczycieli.
Szczególnie cenne okazało się to, że zdobyta podczas mobilności wiedza została przełożona na praktyczne rozwiązania dostępne dla całej społeczności szkolnej. Dzięki temu projekt nie zakończył się wraz z ostatnim szkoleniem, lecz stał się impulsem do trwałej zmiany sposobu organizacji przestrzeni szkolnej i codziennej pracy nauczycieli.
Dobra praktyka możliwa do wdrożenia w każdej szkole
Doświadczenia naszej placówki pokazują, że działania wspierające dobrostan nie wymagają kosztownych inwestycji ani rewolucyjnych zmian organizacyjnych. Często wystarczy stworzenie spokojnej przestrzeni, wprowadzenie krótkich aktywności ruchowych, ćwiczeń uważności czy prostych narzędzi sensorycznych, aby poprawić samopoczucie uczniów i jakość ich funkcjonowania podczas zajęć.
Projekt Erasmus+ stał się dla naszej szkoły impulsem do budowania kultury dobrostanu, w której troska o zdrowie psychiczne jest integralnym elementem procesu edukacyjnego. Wierzymy, że upowszechnianie takich rozwiązań może stanowić inspirację dla innych placówek poszukujących skutecznych sposobów wspierania uczniów i nauczycieli w codziennym życiu szkoły.